بوگون پنجشنبه 2 اردیبهشت 1400 ساعات 18:20
ایشیق 1
آذربایجان معلم‌لری و تحصیل مساله‌سی
ایشیق 2

آذربایجان قفه‌خانالاری

ایشیق 3

آذربایجان و مهاجرت مساله‌سی

ایشیق 4
آذربایجان توی‌لاری

Afaq-Mesud
سئرچه‌لر
آفاق مسعود- کؤچورن: فريدون محمدي (آرچان)

 الي اسدي، یا فيکري داغـيلدي، نه اولدوسا، یئنه چایلا دولو فينجان آپارديغـي یئرده آغزي اوسته دؤشه‌مه‌یه دوشوب، سيندي. فينجانلا بير اوره‌یي دؤشه‌مه‌نين ايشيلتـي‌لي، برک اوزونه دیيب چيليک- چيليک اولدو. داغـيلان یئنه شيرين‌چای ايدي…

…دهليزده آناسي‌نـين عصبي‌ليکدن ایيلن اوزو گؤروندو. آناسي‌نـين اوزو عصبي‌لشنده ائله واهيمه‌لي اولوردو، آدامين آز قاليردي باغري یاريلا.

آناسي بو واهيمه‌لي اوزویله گون‌آشيري یوخوسونا دا گيريردي. همين بو عجایيب اوزویله گؤزونو آغاردا- آغاردا دمير آدديم‌لارلا توفان کيمي اوستونه یئريیيردي… اوندا آناسي‌نـين نهنگ کؤلگه‌سيندن ائله بيل گئجه دوشوردو، هر یانا قاتـي ظولمت چؤکوردو. آناسي‌نـين بو واهيمه‌لي کؤلگه‌سي آلتـيندا، ظولمت قارانليغـين ايچينده تم‌تک قاليردي، دهشت‌دن، قورخودان باغري یاريلا- یاريلا یـيغـيليب- یـيغـيليب بالاجا سو داملاسينا دؤنوردو… اوندا آناسي یئکه، آغـير آیاق‌لاريیلا اونون اوستوندن کئچيب گئديردي. اونو تاپدایـيب، ازيب دؤشه‌مه‌یه یایـيب گئديردي. او دا دؤشه‌مه‌یه یایـيلان مينلرله سولو نؤقطه‌سيندن هئیسيز سسيیله کيميسه کؤمه‌یه چاغـيريردي…

… بدني اورپه‌نه- اورپه‌نه ایيليب فينجانـين قيريق‌لارينـي یـيغديقجا فيکيرلشدي کي، اوندا، یوخودا کيمي چاغـيريردي کؤمه‌یه؟!.. یادينا دوشدو کيمي، ننه‌سيني… هه، اؤزودو کي، وار. آناسي‌نـين آناسينـي. ننه‌سي کؤک بدنيني قاباغا وئريب، اونو آناسي‌نـين عصبي‌ليکدن تاريما چکيلن سوموکلو ال‌لريندن آلاردي. آليب قارنـينا چيخاردي. او دا اوزو ‌ننه‌سي‌نين یومشاق ايستي قارنـيندا نفسيني ساخلایا- ساخلایا آغلایاردي…

… بيردن ننه‌سي اوچون اوره‌یي گيزيلده‌دي، باشينـي، بوتون بدنيني اوووج کيمي یـيغـيب اونون قارنـينا گيريب گيزلنمک ايسته‌دي. فيکيرلشدي کي، اورا گيره بيلسه‌یدي، داها چيخمازدي. ائله اوراداجا اوتوروب قالاردي، اوردا درسيني اوخویاردي، یازاردي، یاتـيب- دوراردي…

ننه‌سي‌نين قارنـي اوکئآن کيمي نهنگ و درين ايدي. اوردا ايسته‌سه‌یدي لاپ بئلوسيپئد ده سور‌ردي…

… آناسي هله ده دهليزين او باشيندان باخيردي. باخديقجا دئیه‌‌سن ديش‌لري بير- بيرينه سيخيليردي، یومروق‌لاري دويونله‌نيردي، باشي‌نـين توکو بير بارماق قالخيردي…

دئیه‌سن یئنه اونو دؤیمه‌یي گليردي. ساچيندان توتوب جيريق- جيريق ائله‌مه‌یي، چيمديکله‌یيب سوموک‌لريني ازمه‌یي گليردي.

فيكيرلشدي كي، گؤره‌ن آناسي اونو دؤیمكدن یورولموردو؟!.. عكسينه دؤیدوكجه بير آز دا ائله بيل گوج‌لنيردي، رنگي- روحو آچيليردي؟!.. آناسي ائله بيل كيمينسه حئیفيني اوندان، اونون بالاجا آريق بدنيندن آليردي. آناسي گؤره‌ن كيمين حئیفيني آليردي اوندان؟!..

«هه، فينجانـين قيريق‌لاريني  یـيغديقجا فيكيرلشدي- آناسي اونون بدنيندن حئیيف آليردي. نه‌یه حئیيف‌سيله‌نيردي گؤره‌ن؟!..

آناسي هردن‌بير اونو دؤیمه‌یه گوجو چاتمایاندا ائوين ايچينده او یان- بو یانا یئريیيب كيمه‌سه قارغـيش ائله‌یيردي، كيميسه سؤیوردو.

فيكيرلشدي كي، عمومیتله آناسي ائله بيل نه ايسه ايسته‌یيردي، آمما ايسته‌ديیيني ائله‌یه بيلمه‌یيردي.

نه ايسته‌یيردي گؤره‌ن آناسي؟!..

فينجانـين قيريق‌لارينـي تلم- تله‌سيك یـيغديقجا ايتي شوشه‌لر اتينه كئچيب ال‌لريني قاناديردي.

آناسي بير مدت آغـير- آغـير نفس آلا- آلا اوزاقدان اونا باخدي. دئیه‌سن اونو دؤیمك هوسي یوخ ايدي. یا یورولموشدو، یا دا بلكه الي‌نين قانـي هيرسيني سویوتموشدو…

– الين بيشيب؟..

آناسي‌نـين سسي هميشه‌كي كيمي قورو و كوبود ايدي.

… تيتره‌یيب آیاغا قالخدي، قيريق‌لار اته‌یينده مطبخه گئتدي، یئريديكجه آرخادان آناسي‌نـين نيفرت دولو گؤزلريندن بدنينه بير خئیلي زهرلي اوخ‌لار سانجيلدي.

آناسي بو اوخ‌لاردان اونا او بيري اوتاقدا اولاندا دا آتـيردي. قارا یازي ماشينـينـي ايكي‌اللي عصبي- عصبي دؤیه- دؤیه ديوارين او ‌اوزوندن ائله بيل گوللـه‌له‌یيردي اونو.

آناسي بير ده یوخودا گوللـه‌له‌یيردي اونو. همين او قارا یازي ماشينـينا مينيب تانك كيمي گورولدایا- گورولدایا اوستونه یئريیيردي. سونرا ماشينـي‌نـين ديل‌لريني باسيب اونون بدنيني گوللـه‌یه دولدوروردو، آش‌سوزن كيمي دئشيب تؤكوردو. او دا یارالي بدنينه باخيب گؤروردو كي، اتينه دولان سن دئمه گوللـه دئیيلميش یازي ماشينـي‌نـين اؤزو كيمي قاپ- ‌قارا حرف‌لری ايميش. بدني، ال- آیاغـي باشدان- باشا قارا حرف ايچينده قاچيب هارداسا اوره‌یي اسه- اسه آناسي‌نـين اليندن گيزلنيردي. سونرا بير ده باخيب گؤروردو‌ بایاقدان بري ايچينه گيريب گيزلنديیي ايري بير «و» حرفي‌دي…

… اته‌یي شوشه قيريغـيیلا دولو قالخيب قالخيب ديزلريني بير- بيرينه سورته- سورته مطبخه كئچدي، اوردا زيبيل‌قابي‌نـين ديليني باسيب فينجانـين قيريق‌لارينـي اورا بوشالتدي، قولاغـي دهليزده اته‌یيني دؤنه- دؤنه چيرپدي، تميزله‌دي، شوشه‌نين نؤقطه بویدا قيريق‌لارينـي بير- بير حؤوصله ايله اته‌یيندن اووجونا یـيغدي.

… آناسي هله ده دهليزده‌یدي، عصبي‌ليكدن قيوريلان نفسي دهليزه دولوب آغـير دالغا كيمي مطبخه آخيردي، اونو دؤوره‌یه آليردي…

… آناسينـي بير دفه لاپ  دهشتلي گؤرموشدو یوخودا. یوخو اوندان باشلایـيردي كي، آناسي اوزو پنجره‌یه آرخاسي اونا اوتورموشدو، او دا بارماق‌لاري‌نـين اوجوندا آرخادان یاخين‌لاشيردي، آناسينـي چاغـيريردي، او، های وئرميردي، ال‌لري ديزي اوسته، گؤزونو قيرپمادان پنجره‌دن هاراسا اوزاق‌لارا باخيردي… اوندا او، آناسي‌نـين چيینينه توخونوردو… آناسي ايچي بوش موقوّا كيمي لاخلایـير، بؤیور اوسته دؤشه‌مه‌یه دوشوردو، اونون باش‌سيز قولچاغـي كيمي اوزون- اوزادي مله‌یيردي… قورخو ايچينده آغلایا- آغلایا آناسي‌نـين قالديرماق ايسته‌ینده آناسي‌نـين قولو چيخيردي، باشي دوشوردو. بوتون بدني اسه- اسه آناسي‌نـين قول- قيچينـي قوجاغـينا یـيغـيب اؤز اوتاغـينا آپاريردي، اوردا ال- آیاغـي کئیيیه- کئیيیه، تلم- تله‌سيک قول- قيچي یئره سريب تزه‌دن یـيغـيردي، آناسينـي تعمير ائله‌یيردي و هئچ نه آلينميردي…

… آناسي‌نـين اوتاغـي‌نـين قاپي‌سي چيرپيلدي و چوخ کئچمه‌دي کي، یازي ماشينـي‌نـين عصبي جيققيلتـي‌سي ائشيديلدي.

ايچيني چکيب راحات نفس آلدي.

فيکيرلشدي کي، آناسي بو قده‌ر نه یازير گؤره‌ن؟!..

بير دفه اوغورلانـيب آناسي‌نـين اوتاغـينا گيرميشدي، یازيب اوست- اوسته یـيغديغـي یازي‌لارينـي اوخوموشدو و قطعيین هئچ نه باشا دوشمه‌ميشدي. آناسي نه‌سه سئرچه‌لردن یازيردي…

فيکيرلشدي کي، بلکه آناسي سئرچه‌لري سئوير؟!.. یا بلکه آناسي دا سئرچه‌دي، اونا گؤره اونو سئومير؟!.. یا بلکه عکسينه، او، سئرچه اولماديغـينا گؤره اونو سئومير؟!..

یا بلکه آناسي اونو سئويردي؟!. بو اساسن او خسته‌له‌ننده اولوردو. علي‌الخوصوص قيزديرماسي یوکسک اولاندا… اوندا آناسي داها یازي ماشينـي‌نـي چاققيلداتميردي، دئیينميردي، اوزون- اوزادي فيکيرلي گؤزلريني بير نؤقطه‌یه زيلله‌یيب قاليردي، یورغون اوزویله چارپایـيسي‌نـين یانـيندا اوتوروب مهربان گؤزلرله اونا باخيردي، آرادا بير سویوق دوداق‌لارينـي اونون آلنـينا توخوندوروب ايستي‌ليیي‌ني یوخلایـيردي… و اوندا آناسي‌نـين دوداق‌لاريندان هئچ نه گلميردي. آناسي همين بو سویوق دوداق‌لاري ايله عئینيیله بئله‌جه دمير اوتونون قيزماغـينـي یوخلایـيردي، زيوه‌دن یـيغديغـي تميز پال- پالتارين نمليیيني یوخلایـيردي.

فيکيرلشدي کي، یقين اؤلسه آناسي داها چوخ سئوه‌ر اونو… سونرا گؤزونون قاباغـينا گتيردي نئجه اؤلور، نئجه اونو تابوتا قویورلار، نئجه آناسي تابوتون اوستونه یـيخيليب هؤنکور- هؤنکور آغلایـير…

آناسي بوتون بدنيیله اونون اوستونه یـيخيليردي. اوندا آناسي‌نـين بدني‌نين چکي‌سيني، ايستي‌ليیي‌ني، ايیي‌ني حيس ائله‌یيردي و یوخوسو گليردي…

بونو سون واخت‌لار تئز- تئز گؤزونون قاباغـينا گتيريردي. یاخشي ايدي…

اؤلومدن قورخماسایدي، بير ده بيلسه‌یدي کي، ديريله‌جک، اؤلردي… هه، یقين کي، اؤلردي…

بونو فيکيرلشيب ايچيني چکدي، بالاجا ال‌لريني قولتوغونا سوخوب اوتوردو و اوزون مدت اؤلومون نه اولدوغو باره‌ده فيکيرلشدي. اؤلوم، چوخ قريبه‌دي کي، قارانليق دئیيلدي… دومانلي یاز سحري کيمي آغ- آپپاق و سویوق ايدي. اوردا- او قاتـي دومانـين ايچينده بو بالاجا جانـي‌یلا نئیله‌جکدي؟!.. اوتوراجاقدي، اوزاناجاقدي، یا قاناد آچيب سئرچه کيمي اوچاجاقدي؟؛.. بونو بيلميردي. بير ده بو آیدين اوتاقدان اورا – او دومانلي یئره‌جن نئجه گئده‌جکدي؟!.. هاراسي‌سا آغريیاجاقدي، یا نفسي دارالاجاقدي و یا ال- آیاغـي قاريشيق ات ماشينـي‌نـين ايچيیله چکيله- چکييله قيیمایا دؤنوب گئده‌جکدي؟!.. بوراسي قورخولو ايدي…

… بئله فيکيرلشديکجه ائله بيل آخشام دوشوردو، اوتاغـين ايشيغـي آزاليردي.

… بارماق‌لاري‌نـين اوجوندا قالخيب ايشيغـي یانديردي.

آناسي اونون اوچون آغلایاجاقدي، هؤنکوروب لاپ دلي کيمي اولایاجاقدي.

آناسي‌نـين بئله هؤنکورتو ايله آغلاماسينـي ننه‌سي اؤلنده گؤرموشدو. آناسي ال‌لريني تابوتا ساريیـيب باتميش سسي‌یله «آنا… آ!»- دئیيب قيشقيريردي.

… سونرا آناسي‌نـين اؤلمه‌یيني گتيردي گؤزونون قاباغـينا. آناسي سولغون بنيزيیله، سورمه‌لي گؤزلريیله، اوزونده‌کي همين او حؤوصله‌سيز ايفاده‌یله تابوتدا اوزاناجاقدي. اوندا او… تابوتون لاپ یانـيندا اوتوروب آناسي‌نـين سولغون یاناغـينـي ايسته‌ديیي قده‌ر سيغال‌لایاجاقدي.

… بورا چاتاندا اؤزویله باجارميردي، گؤزلري دولوب- بوشاليردي…

… آناسي سس‌سيز آدديم‌لارلا دهليزدن کئچيب مطبخه گيردي. اوردا دئیه‌سن اؤزونه قهوه بيشيردي. سونرا الينده فينجان اوتاغا قایـيتدي و‌ داها یازي ماشينـي‌نـي سسي ائشيديلمه‌دي.

فيکيرلشدي کي، قريبه‌دي، آناسي ائله بيل تک دئیيلدي. اوتاغـيندا ساعات‌لارلا اوتوراندا دا فيکيرلي- فيکيرلي دهليزدن کئچنده ده، اونونلا اوزبه‌اوز دوراندا دا هميشه آناسي‌نـين بئیني ائله بيل کيمينله‌سه، نه ايله‌سه مشقول ايدي. ائله ايدي کي، نه اوزون- اوزادي اوزانان ساعات‌لاري، نه ائوين آدام‌اؤلدورن ساکيت‌ليیي‌ني حيس ائله‌ميردي.

… ديوانين کونجونه قيسيليب فيکيرلشدي کي، آناسي‌نـين بئیني نه ايله مشقول اولا بيلردي؟!.. او بيري اوتاق ساکيت ايدي. فيکيرلشدي کي، گؤره‌ن ايندي آناسي اورادا نئیله‌یير؟..

فيکيرلشدي کي، بلکه ده آناسي بئله‌جه ساعات‌لارلا اوردا – او قاپيسي باغلي اوتاقدا تک اوتورا- اوتورا هئچ نه ائله‌مير، اوتوروب ائله بئله ديوارا باخير؟!

آناسي اوتاغـينا گيريب اوردا ائله بيل کيمنن‌سه گيزلنيردي. اوندان گيزلنيردي، یا آتاسيندان، بوراسي دقيق دئیيلدي. آمما بير دفه آتاسيیلا نه حاقداسا موباحيثه ائله‌ینده آناسي گؤزلري ايريله- ايريله وحشي بير سسله:

– ال چک یاخامدان! ايجازه وئر اؤلک!.. – دئميشدي. اوندا او، اوزونو‌ باليشا سوخوب آغلاميشدي.

فيکيرلشدي کي، آناسي بلکه ائله دوز دئیيردي، او‌ اوتاغا اؤلمک اوچون گيريردي و بلکه ائله اوردا اؤلوردو؟!..

آمما آناسي اؤلمک ايسته‌یيردي. بوراسي یوز فایيز دقيق ايدي.

سونرا دا فيکيرلشدي کي، آخي آناسي نيیه اؤلمک ايسته‌یيردي؟!..

بلکه آناسينـي اؤلدورن، گون- گوندن سارالدان، اونلارا آجيقلا باخديران گئجه- گوندوز دلي کيمي یازديغـي او یازي‌لاريیدي؟!..

آتاسي دا نيفرت ائله‌یيردي همين او منفور یازي‌لارا، بونو دا دقيق بيليردي. چونکي آتاسي بير دفه ائله بئله ده دئميشدي. گئجه‌دن خئیلي کئچميش یاتاغـيندان قالخيب آناسي‌نـين اوتاغـي‌نـين قاپي‌سينـي آچميشدي، «نيفرت ائله‌یيرم- دئميشدي- سنين بو یازي‌لارينا».

فيکيرلشدي کي، قريبه‌دي آناسي! هئچ نه ائله‌مه‌یه- ائله‌مه‌یه، هم ده ائله بيل نه ايسه ائله‌یيردي آتاسينا. هه، قريبه‌دي…

سونرا فيکيرلشدي کي، یقين آناسي آتاسينـي دا ائله اؤز اوتاغـيندان، ديوارين او اوزوندن یازي ماشينـيیلا گوللـه‌له‌یير.

آتاسي سون واخت‌لار آناسينا کده‌رلي گؤزلرله ائله باخيردي، ائله بيل ديشي آغريیـيردي. سونرا آتاسي دا، علاجي کسيليب قيزديريردي، یورغان- دؤشه‌یه دوشوب زاريیا- زاريیا آناسي‌نـين اوزونه باخيردي، «منه یازيغـين گلير»؟ – دئیيردي.

آناسي‌نـين‌سا اونا دا یازيغـي گلميردي. خسته‌له‌ننده ده گلميردي. و حتتا…

بورا گليب چاتاندا اتي اورپشدي.

و حتتا آتاسي اؤلسه‌یدي بئله، آناسي‌نـين اونا یازيغـي گلمزدي. بير دفه آتاسي عصب‌لشيب «اؤلسه‌یديم، جانـيم قورتاراردي!..» – دئیه‌نده، آناسي‌ هميشه‌کي لاقئید اوزویله، سسيني قالديرمادان «اؤلمورسن آخي؟!..» – دئميشدي و اوندا آناسي‌نـين اوزوندن دقيق گؤرموشدو، آناسي نه ايسته‌یير.

… بئله فيکيرلشديکجه دامارلاريندان سویوق گيزيلتي کئچدي.

ساکيت‌ليکدن آز قالا قولاق‌لاري باتدي.

بير دفه آناسي‌نـين اوتاغـينا بئله‌جه ساکيت‌ليک دوشنده، بارماق‌لاري‌نـين اوجوندا گليب قاپينـي آزجا آرالاميشدي، گؤردویونه خئیلي تعجّوب‌لنميشدي.

آناسي اوستول‌اوستو گوزگونون قاباغـيندا اوتوروب دينمز- سؤیله‌مز اؤزونه باخيردي. آناسي ‌اوزون مدت بئله‌جه اؤزونه باخدي، سونرا باشينـي قولونا قویوب ساکيتجه آغلادي.

او گوندن بري ها فيکيرلشيرديسه ده، باشا دوشه بيلميردي کي، آناسي اوندا نيیه ائله آغلایـيردي؟!..

فيکيرلشدي کي، بلکه آناسي ايندي یئنه آغلایـير؟!.. سونرا ائله بيل قولاغـينا او بيري اوتاقدان هيچقيرتـي سس‌لري گلدي. اوره‌یي دؤیوندو…

قالخيب بارماق‌لاري‌نـين اوجوندا آستا- آستا دهليزه چيخدي، گليب آناسي‌نـين اوتاغـي‌نـين قاپي‌سينـي آزجا آرالادي.

… آناسي پنجره‌نين قاباغـيندا الي قولتوغوندا دایانـيب نه‌یه‌سه باخيردي. اونون گلديیيني حيس ائله‌یيب چؤندو:

– نه‌دي؟..

– هئچ… ائله بيلديم آغلایـيرسان.

– آغلاميرام، – آناسي ساکيت و سرت سسيیله دئدي. – اؤزو ده بسدي گوددون مني.

آناسي‌نـين بایاقدان بري قاباغـيندا دوردوغو پنجره‌نين آغزي سئرچه‌یله دولویدو آناسي دئمک بایاقدان سئرچه‌لره باخيردي…

دهليزه چيخيب قاپينـي اؤرتدو، اوزبه‌اوزده‌کي گوزگونون قاباغـيندا دایانـيب اوزون مدت ديققتله اوزونه، گؤزلرينه، آغزينا باخدي.

قطعيین سئرچه‌یه اوخشاميردي.

فيکيرلشدي کي، اصلينه قالسا، آناسي اونو، هئچ اولماسا گونده بير دفه اؤپمه‌لي‌دي. یا دا هئچ اولماسا گون‌آشيري اؤپمه‌لي‌دي. نئجه کؤرپه‌ليکده اؤپوردو… یقين بئزيب اونو اؤپمکدن.

یاخشي، اؤپمکدن بئزيب اوندا هئچ اولماسا اوزبه‌اوز اوتوروب دانـيشسين و صؤحبت‌لري تخمينن بئله اولوردو:

– اوزون یئنه قاشيغا دؤنوب… – بونو آناسي دئیيردي. او گولومسه‌یيب چيیين‌لريني چکيردي.

– نيیه امل‌لي یئميرسن؟!..

– ايشتاهيم یوخدو.

– دونن قيیمت آلماميسان؟.

– ادبيیاتدان «بئش» آلميشام.

آناسي‌نـين اوزونون ايفاده‌سي بو جاوابدان قطعيین دیيشميردي:

– آفرين.

سونرا آناسي همين او ايفاده‌سيز اوزویله، فيکري یئنه او سئرچه‌لرين یانـيندا ايشه گئديردي. یا بلکه سئرچه‌لرين یانـينا گئديردي؟!..

آخشام‌لار آناسي لاپ عصبي اولوردو. اوّل سویونوب بير مدت یاتاق اوتاغـيندا گؤزو یومولو اوزانـيردي، سونرا آیاق‌اوستو نه ايسه یئیيب تزه‌دن اوتاغـينا گيريردي و یئنه یقين سئرچه‌لردن یازيردي.

فيکيرلشدي کي، ائله بيل اوزون مدتدن بري‌دي، آناسي نه ايسه ائله‌مک ايسته‌یير. گؤره‌ن آناسي نه ائله‌مک ايسته‌یير؟.. بلکه سئرچه‌لري چوخالتماق ايسته‌یير؟!..

سونرا فيکيرلشدي کي، بونون خئیري نه اولا بيلر گؤره‌ن؟..

بالاجا اوره‌یيندن نه‌سه خوشاگلمز ايليق سو کئچيب گئتدي. اوره‌یي سيخيلدي.

… باشينـي تاختـي‌نـين سؤیکنه‌جه‌یينه سؤیکه‌یيب سس‌سيز- سس‌سيز آغلادي…

چوخ کئچمه‌دي کي، یازي ماشينـي ايشه دوشدو. آناسي ايندي کيميسه، آیري آدامي گوللـه‌له‌یيردي.

آناسي یازي ماشينـيندا یازاندا ائله بيل بوتون دونیانـي اونودوردو. اوزو دیيشيردي، ساچي پيرپيزلاشيردي، بارماق‌لاري اوجو ايتي قلمه دؤنوردو، اؤزو ده هانسي‌سا وحشي حئیوانا اوخشایـيردي…

هه، تاپدي. شيره… آناسي یازاندا شيره اوخشایـيردي.

… قالخيب پنجره‌یه یاخينلاشدي. آخشام دوشوردو. بير آزدان آناسي قورو سسيله – «یاتماق واختـي‌دي»- دئیه‌جکدي و او بو هئیوره تاختدا، بو اوزون‌سوو اوتاقدا، قارانليقدا اوزانـيب تاوانا باخا- باخا اوزون مدت یوخوسونون گلمه‌یيني گؤزله‌یه‌جکدي.

یوخوسو دا آناسيیلا گله‌جکدي…

آناسي هردن مهربان اولوردو یوخودا. یازي ماشينـي‌نـين عوضينه پالتار تيکن ماشينـي چاققيلداديب اونا بير اوجدان چهرایي، نارينجي پالتارلار تيکيردي. سونرا بو پالتارلاري اونا گئیينديريب قوجاغـيندا اوتوردوردو، ساچينـي تومارلایـيردي… و تومارلاديقجا ساچي تؤکولوردو. ساچي ديزلرينه، دؤشه‌مه‌یه تؤکولوردو، آناسي‌نـين ال‌لرينده قاليردي… قريبه‌یدي کي، ساچي تؤکولدوکجه هئچ بير آغري حيس ائله‌ميردي، عکسينه، یوخوسو گليردي…

… قاپي جيريلتـي‌یلا آچيلدي. دهليزين ايشيغـيندان بير پارچا ايچري دوشدو.

گلن آناسيیدي. اوّل باشينـي، سونرا بدنيني ايچري ساليب بارماق‌لاري‌نـين اوجوندا اوتاق‌بويو یئريدي. گليب باشي‌نـين اوستونده دوردو. بير مدت بئله‌جه دينمز- سؤیله‌مز دایانـيب دوردو. ائله بيل اونون یاتـيب- یاتماديغـينـي بيلمک ايسته‌یيردي.

… ايچي قورخو ايچينده چيرپيلديسا دا گؤزونو آچماغا اوره‌ک ائله‌مه‌دي، آناسي بير مدت بئله دوراندان سونرا ایيليب قولاغـينا پيچيلتـي‌یلا:

– یئنه گودورسن مني؟… – دئدي.

… قورخودان گؤزویومولو باشينـي ترپه‌ديب «يوخ» دئدي. اوندا آناسي‌نـين الي آغـيز- بورنونو ائله قاپادي کي، بوغولوب ديک آتـيلدي…

کيتاب ديز‌ي‌نين اوستوندن سوروشوب دؤشه‌مه‌یه دوشدو.

یوخويا گئتميشدي نه‌دي؟!..

… اوشويوب ال‌لريني قولتوغونا سوخدو. سونرا بيردن آغلينا گلن فيکيردن ايچي آتـيلدي. تاختـيندان سيچرایـيب او بيري اوتاغا قاچدي. قاپينـي آرالایـيب باشينـي ايچري سالدي.

… آناسي یئنه سئوگي دولو گؤزلريله نه‌سه یازيردي دئیه اونون گلديیيني ائشيتمه‌دي.

… اوره‌ک‌لنيب ايچري گيردي، گليب آناسي ايله اوزبه‌اوز دوردو. آناسي اونو گؤره‌ن کيمي گؤزونون سئوگيسي قاچدي.

– نه‌دي؟..- دئیيب عئینه‌یيني ساچينا کئچيردي، عصبي اوزله اونا باخدي.

– خسته‌لنميشم…

آناسي کؤکس اؤتوروب سویوق اليني اونون آلنـينا قویدو.

– قيزديرمان یوخدو… – دئیيب یئنه بایاقکي ايفاده‌یله اوزونه باخدي.

– بلکه اؤلچوم؟..

– لازيم دئیيل.

اوندا دئمک قالخاجاق… – دئیيب آناسي‌نـين گؤزونون ايچينه باخدي.

آناسي‌نـين اوزو دیيشمه‌ديسه ده، رنگي توتولدو ائله بيل:

– قالخار، باخاريق…

… باشينـي آشاغـي ساليب چيخماق ايسته‌دي، سونرا نه فيکيرلشديسه گئري چؤندو:

– اؤزومو پيس حيس ائله‌یيرم… اوره‌یيم بولانـير، اوشویورم- دئدي.

– ليمون یيء، ايستي گئیين.

آناسي آخيرينجي سؤزلري روبوت کيمي دئدي.

… اوتاقدان چيخيب قاپينـي اؤرتدو. بالاجا یومروق‌لاري دویون‌لنيب سيخيلدي. اوتاغـينا قایـيديب پنجره‌نين لایلارينـي آچدي. پنجره‌نين قاباغـي سئرچه ايله دولویدو دئیه «پيرر» ائله‌یيب هاوایا قالخديلار. یاز گلسه ده هاوادا قيشين سویوقلوغو هله حيس اولونوردو.

… بير مدت بئله‌جه، اینينده‌کي نازيک پالتاردا، سویوقدان تيتره‌یه- تيتره‌یه، کولک ساچ‌لارينـي قاريشديرا- قاريشديرا دایانـيب فيکيرلشدي کي، قوی ائله خسته‌لنسين کي، قيزديرما اؤلچه‌نين جيوه‌سيني شوشه‌سيني دئشيب چؤله چيخسين. یا دا بلکه اؤزونو آشاغـي آتسين؟!.. اوندا آناسي اونون یانـينا پيلله‌کنلري قيشقيريب آغلایا- آغلایا، آیاق‌لاري بير- بيرينه دولاشا- دولاشا دوشه‌جکدي. یا دا بلکه هئچ دوشمه‌یه‌جکدي؟!.. آشاغـيداکي سس- کویه قالخيب پنجره‌دن باخاجاقدي، سونرا دونیادان بئزميش اوزویله کؤکس اؤتوروب عئینه‌یيني گؤزونه کئچيره‌جکدي، اوتوروب یئنه دلي کيمي یازاجاقدي.

… بارماق‌لاري‌نـين اوجونا قالخيب آشاغـي بویلاندي. باشي ائله هرلندي، آیاغـي بودره‌دي، آز قالدي دؤشه‌مه‌دن قيريليب اونو باشي اوسته نيزه کيمي آشاغـي آتـيب یئره سانجا. محجّردن توتوب اؤزونو‌ زورلا ساخلادي، پنجره‌ني اؤرتوب اوره‌یي یئريندن قوپا- قوپا یئنه تاختـيندا بوزوشدو.

… پنجره‌نين قاباغـي یئنه سئرچه‌یله دولدو، آناسي‌نـين هر سحر محجّره تؤکدویو قورو چؤره‌یي دنله‌یيب باش‌لارينـي تئز- تئز اویان- بویانا بورا- بورا، بير- بيري‌نين اوستوندن آتـيلا- آتـيلا ائله بيل انزلي اوينایـيرديلار، هردن بير ده شوشه‌نين او اوزوندن دينمز- سؤیله‌مز، بالاجا اوزلريیله اونا باخيرديلار و ائله بيل گولومسه‌یيرديلر.

… هر سحر آناسي یئريندن قالخيب یوخولو، کال اوزویله بيرباش مطبخه گئديردي، اوردان چؤره‌ک قيريغـي گؤتوروب بير- بير اوتاق‌لاري گزيردي، پنجره‌لري آچيب چؤره‌یي اوووردو، سونرا باشينـي پنجره‌نين شوشه‌سينه سؤيکه‌یيب همين او یوخولو اوزویله سئرچه‌لرين یئمه‌یينه باخيردي…

… سئرچه‌لرين سسي او بيري اوتاقدان گلن یازي ماشينـي‌نـين چاققيلتـي‌سينا قاريشيب عئیبه‌جر بير موسيقي‌یه چئوريليردي.

… توکو اورپندي، آیاغا قالخيب اووا چيخان پيشيک کيمي آستا- آستا پنجره‌یه یاخينلاشدي، سویون آلتـينداکي ‌کيمي سس‌سيز حرکتله چفته‌ني بوروب پنجره‌نين لایـينـي آچدي. سئرچه‌لر لاپ یاخيندایدي. اونا محل قویمادان جوککولده‌یه- جوککولده‌یه آتـيليب دوشوردولر.

… اليني گؤز قيرپيميندا محجّره آتدي.

… سئرچه‌لر فوّاره ووروب هاوایا قالخدي.

… اووجو بوش دئیيلدي. سئرچه‌لردن بيري آخير کي، کئچميشدي الينه. سئرچه‌نين ايستي، یومشاق بدني اووجوندا یوخاريدایدي، بالاجا، قارا گؤزلريني اونون اوزونه زيلله‌یيب دينمز- سؤیله‌مز باخيردي و یئنه ائله بيل گولومسه‌یيردي.

… بدنيندن قاپ- قارا، آجيقلي بير زهر دولاشيب سئرچه‌نين توتان اووجونا یـيغـيلدي. اووجو نئجه سيخيلديسا، سئرچه‌نين بالاجا باشي جان‌سيز حرکتله گئري قاتلاندي.

اؤلو‌ سئرچه‌ني الي‌نين ايچينده او اوز – بو اوزه چئويريب باخدي. سئرچه‌نين بایاقکي تبسّومو هله ده اوزونده‌یدي… اودو کي، ايکي بارماغـيیلا قوشون باشينـي آچاري بوران کيمي بوروب کؤکوندن قوپارتدي. آپاريب مطبخه زيبيل وئدره‌سينه آتدي. اوتاغـينا قایـيداندا حيس ائله‌دي کي، ديزلري اسير. تاختـيندا اوتوروب ال‌لرينه باخدي. ال‌لري ده اسيردي.

… چوخ کئچمه‌دي کي، آتاسي گلدي. آتاسي‌نـين قانـي یئنه قارا ايدي. اؤزو ده دئیه‌سن ايچميشدي. توکلو اوزویله اونو اؤپوب آزجا لنگر ووردو، سونرا کئچيب هميشه‌کي کيمي تئلئويزورلا اوزبه‌اوز اوتوردو.

… گليب آتاسي‌نـين بؤیرونده اوتوردو، باشينـي اونون سينه‌سينه قویدو. آتاسي‌نـين کؤینه‌یي ائله بيل نم ايدي.

– ائو یامان سویوقدو… – آتاسي دئدي، سونرا اونون باشيندان اؤپدو. آتاسيندان تر ايیي گليردي…

٭٭٭

… سحر یازي ماشينـي‌نـين چيققيلتـي‌سي کسميشدي. تئلئويزورون دا سسي گلميردي. ائله بيل ائوده هئچ کيم یوخ ايدي.

… یئريندن قالخيب باشماق‌لارينـي گئیدي، گرنشه- گرنشه دهليزه چيخدي.

… آناسي‌نـين اوتاغـي‌نـين قاپيسي آچيق ايدي. گليب ايچري بویلاندي.

… اوتاق ائله بيل دیيشميشدي. یازي ماشينـي یوخا چيخميشدي، یازي ماشينـي‌نـين ميزي یئريني دیيشيب لازيم‌سيز اشیا کيمي کونجه ديرنميشدي. آناسي‌نـين ساعات‌لارلا اؤزونه باخديغـي گوزگوسو ده یوخ ايدي. و عوموميیتله اوتاقدا آناسينا عایيد ائله بيل هئچ نه یوخ ايدي. آناسي‌نـين کرئسلوسو اوتاغـين اورتاسيندایدي و اوردا ايندي آتاسي اوتورموشدو. توکلو اوزونو الي‌یله گيزله‌ديب سيغار چکيردي، اونون گليشيني حيس ائله‌یيب ديکه‌لدي. اوندا گؤردو کي، آتاسي‌نـين گؤزلري قيپ-قيرميزيدي.

– … او هارا گئتدي؟..

آتاسي‌ چيیين‌لريني چکيب اوزونده‌کي بدبخت ايفاده‌یله اونا باخدي.

– بيلميرم…- دئدي، سونرا آتا- بالا قوجاقلاشيب دينمز- سؤیله‌مز یئلله‌نه—يئلله‌نه اوتوردولار.

… پنجره‌نين قاباغـي ساکيت ايدي، سئرچه‌لرين سسي گلميردي.

باشا دوشدو آناسي اونلاري آتـيب هارا گئتميشدي. گؤزلري دولدو.

… آناسي سئرچه‌لرله گئتميشدي…

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *