بوگون چهارشنبه 25 فروردین 1400 ساعات 17:04
ایشیق 1
آذربایجان معلم‌لری و تحصیل مساله‌سی
ایشیق 2

آذربایجان قفه‌خانالاری

ایشیق 3

آذربایجان و مهاجرت مساله‌سی

ایشیق 4
آذربایجان توی‌لاری

davod ahari (2)
سونسوزلوق
داوود اهری

از واقعه اي تو را خبر خواهم كرد

وان را به دو حرف مختصر خواهم كرد

با عشق تو در خاك نهان خواهم شد

با مهر تو سر ز خاك بر خواهم كرد.

ابو سعيد ابوالخير(قرن 4و5)

خزرين ساحيلينده اوفوقا، اورادا كي د‌نيز ايله ماوي گؤي اؤپوشورلر ، گؤز ديكميشم. دنيز دالغالاري ايلا منيمله سانكي دانيشير، آمما من اونون سؤزلريني باشا دوشمه‌ييرم. دالغالارين سسي يالنيز بير موسيقي كيمي منده بير گيزلين دويغو اويادير. بيلمه‌ييرم هارادان گونده ليك چكيش- بركيش لردن اوزاق اؤزومو بورادا راحات حس ائديرم و او اوزاقداكي اوفوق، سونسوزلوغو ياديما سالير.

اؤز- اؤزومه دئييرم:

دونيا نه قده‌ر بؤيوكدور و آيا اولا بيلر كي انسان يئني دن دونيايا گلسين؟ دونيا كي اوجسوز- بوجاقسيز و زامانا دا نه باشلاناجاق و نه ده قورتاراجاق يوخدور. بيگ بنگ (Big Bang) تئوريسي اگر دوز اولسا ، بو بؤيوك پارتلاييش حدودا    7/13 ميليارد ايل بوندان قاباق، دونيانين بير گوشه‌سينده اوز وئريب و هنده‌وريميزده كي كهكشانلار تؤره‌نيب و بو كهكشانلار بير چوخ سرعت ايله بيربيريندن اوزاقلاشيرلار و گئت به گئت سرعتلري داها چوخالير و دئييرلر كي شايد گله جكده بير زامان يئنه بونلار هاميسي چكيم اثرينده انقباض تاپيب و بير يئرده قوووشالار و يئني دن بير بؤيوك پارتلاييش اوز وئره. بو اولاي سونسوز دفعه‌لر اؤنجه تكرار اولوب و گله‌جكده‌ده تكرار اولاجاق. آمما آيا بو بؤيوك پارتلاييش يالنيز بير يئرده اوز وئرير؟ دونيا كي بؤيوكدور و اونا بير مركزيت قائل اولماق اولماز. پس دئيه بيله‌ريك سونسوز دفعه‌لر بو پارتلاييشلاردان بؤيوك دونيانين هر بير گوشه‌سينده هر آن اوز وئرير و دونيا ازلدن واردير و ابدي‌دير.

البته بو بيزيم هنده‌وريميزده كي دونيا چوخ بؤيوكدور. اونلار كي آسترونومي رقملري ايله تانيشديرلار، اونون بؤيوك اولماسيني تصور ائده بيلرلر، آمما بؤيوك دونيانين تصوري ممكن دئييل. دئيه بيله‌ريك كي بيزيم دونيادا سوتلو يول كهكشاني‌نين آيري منظومه‌لرينده و باشقا كهكشانلارين منظومه‌لرينده اولا بيلر كي يئر پلانئتي اوزه‌رينده كي كيمي يا بير آيري صورتده حيات اولا و بؤيوك دونيانين ايچه ريسينده كي كيچيك دونيالاردا دا حيات اولا.

دئمه‌لي بؤيوك دونيانين، كيچيك دونيالاريندا سونسوز دفعه‌لر پلانئت لرده حيات وجودا گلير و سونرا آرادان گئدير و يئنه سونسوز دفعه لرله تكرار اولونور. چونكي زامان نهايتسيزدير و ميلياردلار يا تريليونلار ايل بير شئي دئييل و زامان بيگ بنگ اولاييندان سونرا باشلانماييبدير.

رياضيات احتمالاتي ايلا بو تكرارلارا فيكيرلشنده و گؤزلريميزين اؤنونده كي سونسوزلوغا دقت وئرنده، انسان سوروشور:

آيا بير ده من بو دونيايا گله بيله‌رم يا يوخ؟ آيا كئچميش زامانلاردا من ميلياردلار دفعه دونيايا گليب گئديب و گله جكده ده ميلياردلار دفعه يئني دن دونيايا گلمه‌يه‌جه ‌م؟ هر چند بو گليب گئتمك‌لرين آراسيندا ميلياردلار ايل زامان و فاصله اولا؟!

آيا من يئني دن اولاجاغام؟ آديم، شهرتيم، شه‌هه‌ريم، مملكتيم، پلانئتيميز يئر پلانئتي، گونش منظومه‌سي، سوتلو يول كهكشاني يئني‌دن اولاجاقمي؟ آيا من يئنه ده ايندي كي آدام اولاجاغام  و يئر پلانئتينين اوزه‌رينده‌كيلر و بوتون اولايلار يئني‌دن تكرار اولاجاق و نهايت من يئنه سونسوز دفعه لر اؤرنك اوچون يازيچي اولاجاغام، فيكيرلشه‌جه‌يم و بونلاري يازاجاغام و ايندييه دك گؤردوكلريمي يئني‌دن گؤره‌جه‌يم و كئچه‌جه‌ييم تكرار اولاجاق و بير فيلم كيمي يئنه ده اولدن باخاجاغام و آيري انسانلاردا منيم كيمي تكرار اولاجاقلار و هر كس اؤز دينينده، مذهبينده، ايده‌ئولوژيسيندا و اؤز وطنينده و اؤز آنا ديلي ايله دانيشاجاق و آيا فرعون‌لار، نرون لار، هيتلرلر و… و باشقا طرفدن بتهوون لر ، پيكاسولار، ناظم حكمت لر و … او كوچه ده كي بقال و … اولاجاقلار و ايلك اوزايا گئده‌ن انسان یوری گاگارين و تاريخين بوتون حادثه‌لري تكرار اولاجاق و بو سويوق ياز گونو تكرار اولاجاقدير و …؟

سونسوزلوق بير رياضي علامتي و نشانه‌سي‌دير. بو كلمه بيزيم توركي ديليميزده بير نهايت سيزليك و بير ده قيسيرليق معناسي وئرير. سونسوزلوق نه لر كي انسانا دوشوندورمه يير؟!!!

اوفوقا باخيرام. خزر دالغالانير. بير سيگارئت يانديريرام. من همين ساحيلده ، ميلياردلار دفعه بورادا اوتوروب ، بونلاري فيكير‌لشيب، اوفوقا و دنيزين دالغالارينا باخيب، بير سيگارئت يانديرميشام و ميلياردلار و سونسوز دفعه لر همين اولاي تكرار اولوب و اولاجاقدير…!

دالغالارين موسيقي سسي ، اوفوق، گؤي و دنيز مني هارالارا آپاردي؟!

اؤزومه قاييديرام.يوخ! بو ايش اولانماز. بير دؤنه دونيايا گليب و بير دؤنه ده اؤله‌جه‌يم و سون … و دونيا ، قوجامان دونيا ، ازلدن ابده و زامان سونسوز و يازيق انسان، دونيانين تراژئديسي انسان!

گولمه‌يين! من بو يوخ كلمه‌سيني ائله بو جور كئچميشده ده ميلياردلار دفعه دئييب و گله جكده ده ميلياردلار دفعه دئيه جه يم.

اينانماييرسينيز ، سيز ده سونسوزلوغا فيكيرلشين…!

                                                                                                  اهر- 12/2/77

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *